Devlet Su İşleri (DSİ) tarafından yürütülen çalışmalar kapsamında Ilısu Baraj göleti altında kalacak olan Batman’ın antik kenti Hasankeyf ilçesindeki tarihi yapıların taşınma işlemleri Zeynelbey Türbesi’nden sonra Artuklu Hamamı için hazırlıklar tüm hızıyla devam edildiği belirtildi.
12 Mayıs 2017 tarihinde taşınan Hasankeyf’in en önemli tarihi eserlerinden olan 540 yıllık Zeynel Bey Türbesi’nin ardından şimdi de tarihi Artuklu Hamamı’nın taşınması işlemleri başladı. Yaklaşık bin 100 ton olan tarihi yapı Zeynel Bey Türbesi’nin Türkiye’de ilk defa kullanılan sistemle taşınmasının ardından baraj gölünde kalacak olan ve bin 500 ton ağırlığındaki Artuklu Hamamı bütünsel olarak taşınma işlemleri gerçekleştirilecek.
Zeynelbey Türbesi’nden sonra Artuklu Hamamı’nı taşıyacağı belirtilen açıklamada, “Genel Müdürlüğümüz tarafından yürütülmekte olan Ilısu Barajı ve HES Projesi kapsamında gerçekleştirilen çalışmalar bu konuda dünyaya örnek olacak niteliktedir. Bu çerçevede ülkemizde bir ilk olan ve 540 yaşında olması itibariyle dünya ölçeğinde bütüncül olarak taşınan en eski tarihi yapı sayılan Zeynel Bey Türbesi’nin yeni yerine taşınması işlemi 12 Mayıs 2017 tarihinde başarıyla gerçekleştirilmiştir. Yaklaşık bin 100 tonluk tarihi yapı taşıma işlemi boyunca hassas cihazlarla yapılan gözlemler neticesinde herhangi bir hasar almadan tamamen emniyetli bir şekilde yeni yerine taşınmıştır. Şimdi ise taşıma tertibatı da hesaba katıldığında bin 500 ton ağırlığa ulaşan Artuklu Hamamı’nın bütüncül taşıma işlemi gerçekleştirilecektir.” denildi.
Tarım ve Orman Bakanı Dr. Bekir Pakdemirli’nin katılımlarıyla Artuklu Hamamı yeni yerine taşınacağı belirlen açıklamanın devamında, “Artuklu Hamamı’nın halihazırda bulunduğu Hasankeyf’teki mevcut konumu ile yeni yerleşim alanında düzenlenecek arkeoparktaki yeni konumu arasındaki mesafe 2 bin 950 metre olup hamam 70 metre üst kota taşınacaktır. Taşıma işlemi 6 Ağustos Pazartesi günü, sabaha karşı saat 05.00’te başlayacaktır.” ifadelerine yer verildi.
Artuklu Hamamı Zeynel Bey Külliyesi’nin bir birimi olan Artuklu Hamamı, külliyedeki yapı topluluklarından yaklaşık 200 metre uzakta, Dicle Nehri’nin kuzeyinde yer alır. Yapının kitabesi veya vakfiye kaydı bulunmamaktadır. “Osmanlı Hamamı” veya “Mescidi” olarak bilinen kalıntının altında 2005-2006 dönemlerinde Batman Üniversitesi eski Rektörü Prof. Dr. Abdüsselam Uluçam başkanlığında yapılan kazılarla klasik planda tasarlanmış bir Artuklu Hamamı ortaya çıkarılmıştır. Yapının orijinalinde düzgün kesme taş malzeme kullanılmış ve yapının yalnızca Osmanlı Dönemi’nde yenilenmiş olan kare planlı, kubbeli soyunmalık bölümü ayakta kalabilmiştir.