Yargıtay’ın ilgili hukuk dairesi, yönetmen Ceylan’ın temyiz başvurusunu reddederek, yerel mahkemenin yazar Polat Onat’ın lehine verdiği maddi ve manevi tazminat kararını onayladı.
Senaryosu Nuri Bilge Ceylan ve Akın Aksu’ya ait olan, Ceylan’ın yönetmenliğini üstlendiği ve Zeyno Film’in yapımcılığını yaptığı “Ahlat Ağacı” filmi 2018’de gösterime girdi. Filmin en dikkat çekici sahnesinde geçen “Taşra ve Edebiyat Sempozyumu’na katılmak istemeyen bir yazarın mektubu” bölümünde, yazar Polat Onat’a ait mektubun, Nuri Bilge Ceylan tarafından izinsiz kullanıldığı ortaya çıkmıştı.
Bunun üzerine yazar Polat Onat, yazdığı mektubun izinsiz kullanıldığı ve telif ücreti ödenmediği gerekçesiyle, filmin yönetmeni ve senaristi Nuri Bilge Ceylan ile filmin yapım şirketi Zeyno Film Şirketi’ne 2018 yılında, 40 bin TL’lik maddi ve manevi tazminat davası açmıştı. Dava, eserin izinsiz kullanımına dayalı tecavüzün tespiti ile FSEK'in 68. maddesi kapsamında maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindi.
Yerel mahkeme ve Bölge Adliye Mahkemeleri sürecinde davayı Polat Onat kazanmıştı. Mahkeme, yazar Polat Onat’a ait metnin filmde izinsiz kullanıldığını belirtmiş ve “esere tecavüzün tespitine” kararı vermişti. Eser sahibi olan Polat Onat’a “maddi-manevi tazminat” ödenmesine hükmetmişti. Bunun üzerine Ceylan’ın ve Zeyno Film’in avukatı, sonuca itiraz ederek davayı temyiz için Yargıtay’a taşımıştı.
Yargıtay’ın ilgili hukuk dairesi, dava hakkındaki kararını verdi. Yapılan yargılamada İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığı, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu ve mevcut kararın onanmasına, oy birliğiyle hükmetti.
Görüşlerini sorduğumuz, yazarın avukatı Yasemin Arpa “Sekiz yılı bulan hukuki mücadeleyi kazandıkları için memnun olduğunu, Yargıtay’dan çıkan bu önemli kararın, benzer telif davaları için bir emsal oluşturabilecek nitelikte olduğunu,” belirtti.
Polat Onat ise şunları söyledi: “Ben Batman’da yaşayan ve 25 yıldır üreten bir yazarım. Şimdiye dek farklı türlerde, çeşitli yayınevlerince 68 kitabım yayımlandı. Varlık Dergisinde ve Taşra Sempozyumu kitabında yayınladığım ‘Su Katılmamış Taşralı’ başlıklı mektubum, bana sorulmadan, iznim alınmadan, telif ödemesi yapılmadan ‘Ahlat Ağacı’ filminde kullanıldı. Filmi izleyen arkadaşlarım bana bilgi vermeseydi belki bu durumdan haberim bile olmayacaktı. Maddi kaygılardan öte, yönetmenin ve yapımcının, bana ve emeğime yaptığı bu saygısızlıktan dolayı rahatsız oldum ve hukuk mücadelesine giriştim. Yargıtay’dan çıkan nihai sonucu önemli buluyorum. Demek ki taşradaki yazarları dışlayıp yok saymanın, telif ücretlerini ve hukuki haklarını görmezden gelmenin belli bir bedeli oluyormuş,” dedi.
Yargıtay’ın kararı hakkında yönetmen Nuri Bilge Ceylan ve yapımcısı Zeyno Film Şirketi herhangi bir açıklamada bulunmadı.
