İYİ BİR ERGENLİK, GÜZEL BİR ÇOCUKLUKTAN GEÇER,

 Değerli Anne-Babalar, Kıymetli Ebeveynler;

Bir ergenin öfkesini anlamak için çoğu zaman bugünkü davranışlarına değil, çocukken hangi duygularla baş başa kaldığına bakmak gerekebilir. Çünkü çocukluk, yalnızca büyüdüğümüz değil; kendimizi nasıl göreceğimizi, duygularımızla nasıl baş edeceğimizi ve insanlara ne kadar güveneceğimizi öğrendiğimiz çok kıymetli bir dönemdir.

Duyguları ve düşünceleri küçümsenen, bastırılan ya da örselenen bir çocuk, büyüdüğünde kendini ifade etmekte zorlanabilir. Hata yaptığında sürekli eleştirilen bir genç, başarısızlığı yetersizlik olarak algılayabilir. Her sorunu ailesi tarafından çözülen bir çocuk ise kendi başına karar vermekte güçlük çekebilir. İçsel motivasyonu gelişmediği için sürekli dışsal motivasyona ihtiyaç duyar; onaylanma ve takdir edilme arzuları yoğun olarak görülür.

İnsan davranışlarında elbette her davranışın tek bir nedene bağlamak doğru değildir. Ancak çocuklukta kurulan ilişkiler, bu dönemde kurulan bağlar ve yaşanılan olaylar ergenlikte yaşanan duygusal değişimlerle baş etme biçimimizi etkiler. Bir gencin bugün verdiği bazı tepkilerin izini, çocukluğunda öğrendiği duygularda bulabiliriz. Çünkü çocuklukta yalnızca büyümeyiz; sevilmeyi, güvenmeyi, hata yapmayı ve kendimizle nasıl bir ilişki kuracağımızı da aynı zaman da öğreniriz.

Kimi çocuk öfkesini kontrol edemeyip haykırarak, kimi de sessizliğinin arkasına saklanarak anlatır derdini. Bazen bugün baş etmekte zorlandığımız bir davranışın ardında, dün anlaşılmayı bekleyen bir duygu ve düşünceler vardır. Bu yüzden ergenliği ve ergenleri anlamak, yalnızca gencin ne yaptığına değil, o davranışın arka planında neler yaşadığına da titizlikle bakmayı gerektirir.

Ebeveynler çoğunlukla çocuklarında gözlemledikleri olumsuz davranışları düzeltmeye, törpülemeye ve yerine olması gereken davranışı çocuğa öğretmeye gayret ederler. Çocuğunuzun istenmeyen davranışını düzeltmeye çalışırken, çocuğu öyle davranmaya iten nedenler üzerine düşünmek de yararlı olacaktır.

Çocukların yalnızca sıkı sıkıya bağlanmış kurallara değil, anlaşılmaya da ihtiyaçları vardır. Duygularının ve düşüncelerin ifade edilmeye izin verildiği, çocuk hata yaptığında değersiz hissettirilmediği ve sınırların sevgiyle çizildiği bir aile ortamı, çocuğun kendisiyle sağlıklı bir ilişki kurmasına yardımcı olur.

İyi ebeveynlik, çocuğu bütün zorluklardan korumak değildir. Zorluklarla karşılaştığında baş edebileceğine inanmasını sağlamaktır. Çünkü çocuğa zorluklarla baş etme becerisi kazandırılmadan her şeyi hazır olarak sunarsak çocuğu ya da genci maalesef budamış olacağız. Sonrasında ise sorumluluk alamayan, tek başına harekete geçemeyen bağımlı bireyler yetiştirmiş olacağız. Ergenlik döneminde çocuklarımızın bizden uzaklaşmasından endişe ediyorsak, bugün onlarla nasıl bir bağ kurduğumuza çok ama çok dikkat etmeliyiz. Çünkü çocuk, kendisini yargılanmadan anlatabildiği bir aile ortamına ihtiyaç duyduğunda yeniden o güvenli alana dönmek ister.

Ergenlik, büyük risklerin, toplumsal baskıların ve akran kabulü ihtiyacının en yüksek olduğu dönemdir. Özsaygısı erken çocuklukta sağlam şekilde kazandırılmış bir genç, akran baskısına karşı daha kolay "Hayır" diyebilir. Çünkü değerini arkadaşlarının onayına değil, çocukluğundan beri taşıdığı iç dünyasındaki değere ve öz saygısına bağlar. Hata yapmaktan korkmaz; çünkü bilir ki hata yapmak onun kişiliğini eksiltmez, sadece ona yeni bir şey öğretir. Hatalarıyla yüzleşir, hatalarını telafi etmeye çalışır ve yoluna daha sağlam adımlarla devam eder.

Ergenlik döneminde yaşanan çalkantıları tamamen ortadan kaldırmak pek mümkün değildir. Çünkü ergenlik her dönem toplumların üzerine yoğun şekilde kafa yorduğu bir alan haline gelmiştir Ergenlik zaten doğası gereği bir kabuk değiştirme, kendini fark ettirme ve var olma mücadelesidir. Ancak bu mücadeleden yaralanmadan, güçlenerek çıkmanın yolu, çocukluğun o ilk yıllarında saklıdır.

Özetle; iyi bir ergenlik; çocukken bolca oynanmış oyunlardan, koşulsuz kabul görmüş duygulardan, güvenle sarılan kollardan ve iyi bir ebeveyn rehberliğinden geçer. Çocukluğunda ruhu doyurulan bir birey, ergenliğin sert rüzgârlarında sallansa da devrilmez; çünkü kökleri derinde ve sağlamdır.